به گزارش مانا به نقل از تجارت نیوز، قطب شمال نهتنها دارای منابع قابلتوجهی از نفت و عناصر نادر خاکی است، بلکه با ذوب شدن یخها، مسیرهای کشتیرانی میتوانند بهطور چشمگیری کوتاهتر شوند.
کاهش یخهای قطب شمال با سرعت زیادی در حال وقوع است و همین موضوع، میانبُرهای مهمی را در مسیرهای تجارت جهانی باز میکند. طی دهه گذشته، حملونقل دریایی در قطب شمال ۳۷ درصد افزایش یافته است. تنها در سال ۲۰۲۵، صفحه یخی گرینلند ۱۲۹ میلیارد تن متریک کوچکتر شده است.
اهمیت قطب شمال
از سال ۱۹۸۰ تاکنون، حداقل وسعت یخ قطب شمال، یعنی کوچکترین میزان پوشش یخی در هر سال، حدود ۳۹ درصد کاهش یافته است.
قطب شمال برای روسیه یک اولویت راهبردی به شمار میرود؛ هم از منظر حمل بار و هم از نظر امنیت نظامی. در سالهای اخیر، ترامپ نیز استدلال کرده است که گرینلند، سرزمینی که او تهدید به تملک آن کرده، برای امنیت ایالات متحده اهمیت حیاتی دارد.
این اینفوگرافی نشان میدهد که کاهش یخهای قطب شمال چگونه در حال ترسیم دوباره مسیرهای کشتیرانی است. دادههای مورد استفاده از منابع متعددی از جمله ناسا (NASA)، بانک جهانی، NOAA و ArcData گردآوری شدهاند. اینفوگرافی همچنین حداقل وسعت سالانه یخ قطب شمال طی چند دهه گذشته را نمایش داده است.
رشد حملونقل قطبی
در طول دهه گذشته، حملونقل دریایی در قطب شمال ۳۷ درصد افزایش یافته است؛ بهطوری که در سال ۲۰۲۴، هزار و ۷۸۱ کشتی منحصربهفرد مجموعا ۱۲.۷ میلیون مایل دریایی را طی کردهاند.
ترافیک کشتیها در حال افزایش است، زیرا یخهای قطب شمال با سرعت قابلتوجهی در حال ذوب شدن هستند. برای درک بهتر مقیاس این تغییر، باید توجه داشت که کاهش حداقل وسعت یخ بین سالهای ۱۹۸۰ تا ۲۰۲۵، از نظر مساحت، از کل مساحت زمینی هند بزرگتر بوده است.
کریدورهای کلیدی کشتیرانی در قطب شمال
از جمله مهمترین مسیرهای کشتیرانی این منطقه میتوان به مسیر دریای شمالی (Northern Sea Route) و گذرگاه شمالغربی (Northwest Passage) اشاره کرد.
مسیر دریای شمالی بهطور ویژه، در کانون جاهطلبیهای راهبردی روسیه قرار دارد. در سال ۲۰۲۵، نخستین کشتی موفق شد مسیر چین–اروپا را از طریق این راه در حدود ۲۰ روز و با طی هفت هزار و ۸۵۰ مایل دریایی کامل کند. این در حالی است که مسیر جنوبی از طریق کانال سوئز حدود ۲۷ روز زمان میبرد. طول این مسیر نیز به ۱۱ هزار و ۱۶۷ مایل دریایی میرسد.
در افق بلندمدت، مسیر حتی کوتاهتر فراقطبی (Transpolar Route) که مستقیما از نزدیکی قطب شمال عبور میکند، میتواند از حدود سال ۲۰۵۹ قابلیت بهرهبرداری پیدا کند. قطب شمال با نرخی حدود چهار برابر میانگین جهانی در حال گرم شدن است؛ عاملی که ذوب یخها را تسریع کرده و فصلهای قابل کشتیرانی را طولانیتر میکند.
در صورت تحقق، مسیر فراقطبی میتواند فاصلهها و هزینههای حملونقل را بیش از پیش کاهش دهد و در عین حال، اهمیت ژئوپلیتیکی و اقتصادی قطب شمال را بهطور چشمگیری افزایش دهد.
بلاگ خبری مکران آریا دریا
